ПРЫКЛАДНЫЯ ЗАДАННІ ДЛЯ САСТАЎЛЕННЯ БІЛЕТА ПА ВУЧЭБНЫХ ПРАДМЕТАХ БЕЛАРУСКАЯ МОВА, БЕЛАРУСКАЯ ЛІТАТАТУРА
ПРЫКЛАДНЫЯ ЗАДАННІ ДЛЯ САСТАЎЛЕННЯ БІЛЕТА ПА ВУЧЭБНЫХ ПРАДМЕТАХ “БЕЛАРУСКАЯ МОВА, БЕЛАРУСКАЯ ЛІТАТАТУРА”
(варыятыўная частка)
- У структуры вучэбнай праграмы па беларускай мове для ўстаноў агульнай сярэдняй адукацыі выдзяляюцца раздзелы:
а) патрабаванні да ўзроўню падрыхтоўкі вучняў;
б) абавязковы змест адукацыі;
в) патрабаванні да ўзроўню падрыхтоўкі вучняў, абавязковы змест адукацыі.
- Выпускны экзамен па беларускай мове для вучняў ХІ класаў праводзіцца ў форме пераказу. Пры выстаўленні выніковай адзнакі неабходна:
а) аддаваць перавагу адзнацы за пісьменнасць;
б) улічваць абедзве адзнакі (яны раўназначныя);
в) аддаваць перавагу адзнацы за змест і маўленчае афармленне.
- Адзначце слова (словы), у якім (якіх) назіраецца прыпадабненне папярэдняга зычнага гука да наступнага мяккага (асіміляцыя):
а) святло;
б) схіліць;
в) рэалізме;
г) з героем;
д) скептык.
- Адзначце рад слоў (словазлучэнняў), у якіх усе словы напісаны ў адпаведнасці з новай рэдакцыяй “Правілаў беларускай арфаграфіі і пунктуацыі":
а) шоўмен, кантрастны, Нью-Ёрк;
б) трыа, крыж Еўфрасінні Полацкай, пяцьдзясят;
в) трыўмвірат, прынтэр, дзявяты;
г) фарпосны, стапрацэнтны, Ландау.
- Адзначце слова, у напісанні якога дапушчана памылка:
а) прэс-канферэнцыя
б) мікраэлементы
в) заходне-еўрапейскі
г) абсалютна празрысты
д) цёмна-зялёны
- Устанавіце адпаведнасць паміж выдзеленымі парамі слоў і іх сэнсавай
|
характарыстыкай. Адзначце варыянт правільнага адказу:
|
|
г) А3Б1В2Г4; |
д) А4Б1В2Г3.
- Выберыце і запішыце па-беларуску словазлучэнне, у якім катэгорыя роду назоўніка ў рускай і беларускай мовах не супадае:
а) молодой понн;
б) большая пачка;
в) новая педаль;
г) травяной шампунь.
- Адзначце множналікавы назоўнік:
а) творы;
б) мінчане;
в) чарніла;
г) прысмакі.
- Знайдзіце словазлучэнне, якое ў беларускай мове адрозніваецца склонавай формай залежнага слова. Запішыце словазлучэнне па- беларуску:
а) слышать звукн;
б) слышать свонмн ушамн;
в) слышать ответ;
г) слышать отчётлнво.
- Адзначце складаназалежны сказ з аднародным сузалежным падпарадкаваннем:
а) Толіку было цікава і смешна глядзець, як лянівы і непаваротлівы ў сетцы карась куляй ляцеў на дно, калі яго апускалі ў ваду.
б) Колас любіў чыстыя баравыя лясы, дзе прасторна воку і дзе над галавой ніколі не змаўкае вячысты гоман хвойных вяршынь.
в) Асобныя дрэвы да таго тоўстыя, што калі б вырашылі ахапіць ствол, то спатрэбіліся б намаганні некалькіх чалавек.
г) Адкуль бацька гэта ведаў, ніхто з нас не разумеў, бо мы рабілі ўсё ўпотайкі.
- Адзначце правільны варыянт пастаноўкі знакаў прыпынку ў сказе:
Яшчэ тыдзень назад зводкі якія штовечар у пяць рук запісваліся з голасу дыктара паведамлялі пра баі на Дняпры пра вызваленне Кіева а тут нечаканы рывок і немцы прыціснуты да Прыпяці.
а) коска, коска, коска, коска, працяжнік;
б) коска, коска, коска, коска, коска;
в) коска, коска, коска, працяжнік;
г) коска, коска, коска, коска;
д) коска, коска, коска, коска, двукроп’е.
- Вызначце стыль тэксту. Адказ запішыце.
У спадчыну ад мінулых пакаленняў нам дасталася велізарная колькасць назваў населеных пунктаў, рэк і азёраў, урочышчаў і іншых геаграфічных аб’ектаў. На зямлі нашай Бацькаўшчыны, бадай, не знойдзеш ніводнай народнай назвы, якая б узнікла выпадкова. Калі ўважліва прыгледзецца, дык заўсёды вызначыш, што вынікае яна з нейкіх асаблівасцей прыроднага асяроддзя, умоў вытворчай дзейнасці жыхароў і вельмі часта звязана з гістарычным мінулым чалавека. Сам народ ніколі не назаве сваё паселішча словам, якое ў чымсьці не адпавядала б, а тым больш пярэчыла ісціне. Не дзіва, што адзін з паэтаў напісаў: “Народ умее цёплым словам радзімы край свой прыласкаць”
- Вызначце від сувязі сказаў у тэксце, прапанаваным у заданні № 12. Адказ запішыце.
- Для літаратуры якога перыяду было характэрна наступнае: жанравае адзінства царкоўнай і свецкай літаратуры; недаацэнка індывідуальнага пачатку, перавага ўмоўных форм, сімволікі, выкарыстанне пераважна культавай мовы (старагрэчаскай, лацінскай, стараславянскай):
а) Літаратура эпохі Адраджэння.
б) Літаратура эпохі Сярэднявечча.
в) Літаратура эпохі Асветніцтва.
г) Антычная літаратура.
- Вызначце мастацкі напрамак па наступным азначэнні:
“Мастацкі напрамак у еўрапейскай літаратуры XVII - пачатку ХІХ ст., які вызначаўся высокай грамадзянскай тэматыкай, строгім выкананнем пэўных правілаў (дзяленне літаратуры на “высокі”, “сярэдні” і “нізкі” жанры, захаванне ў драматычных творах адзінства часу, дзеяння і месца і інш.)”
а) Класіцызм.
б) Рамантызм.
в) Сентыменталізм.
г) Рэалізм.
- Як называецца стылістычная фігура, ужытая ў народнай песні:
Сакоча зязюлька, сакоча —
Ды з бору ляцеці не хоча;
А ў боры ягодкі салодкі,
Ў крыніцы — нап'ёмся вадзіцы...
Ой, плача Агатка, плача —
Ад таткі ехаць не хоча:
У таткі парогі — нізенька,
Хадзіць па вадзіцу блізенька...
а) Эпіфара.
б) Анафара.
в) Паралелізм.
- Вызначце тып урока, асноўнай дыдактычнай мэтай якога з'яўляецца кантроль за ведамі, уменнямі і навыкамі:
а) урок-практыкум;
б) урок-семінар;
в) урок-залік;
г) урок-лекцыя;
д) урок-конкурс.
- Дзесяцібальная сістэма ацэнкі вынікаў вучэбнай дзейнасці вучняў па беларускай мове і літаратуры заснавана на пяці ўзроўнях у адпаведнасці з
псіхалогіяй засваення і авалодання ведамі. Адзначце, сутнасцю якога ўзроўню з'яўляецца ўзнаўленне вучэбнага матэрыялу на аснове разумення:
а) 1 -га ўзроўню;
б) 2-га ўзроўню;
в) 3-га ўзроўню;
г) 4-га ўзроўню;
д) 5-га ўзроўню.
- Напішыце, пры вывучэнні якога раздзела курса мовы мэтазгодна выкарыстанне артыкуляцыйна-слыхавога, імітацыйна-супастаўляльнага і інфармацыйнага метадаў.
- Праца над пераказам звязана з фарміраваннем як агульных, так і спецыфічных камунікатыўных уменняў. Адзначце, для выканання якога віду пераказу неабходны наступныя ўменні: ствараць выказванне іншага тыпу ў параўнанні з тэкстам-арыгіналам; выбіраць з тэксту матэрыял на прапанаваную тэму; сістэматызаваць адабраны матэрыял у адпаведнасці з асноўнай думкай тэксту; знаходзіць неабходныя моўныя сродкі для сувязі адабранага матэрыялу:
а) сціслы пераказ;
б) выбарачны пераказ;
в) падрабязны пераказ.
- Адзначце, да якой групы чытацкіх уменняў адносяцца пералічаныя ўменні: выяўляць родава-жанравую спецыфіку твора; вызначаць асноўную праблематыку твора; выяўляць матывы ўчынкаў герояў; выяўляць аўтарскую пазіцыю ў творы:
а) уменні, звязаныя з успрыманнем мастацкага твора;
б) аналітычныя ўменні;
в) сінтэтычныя ўменні;
г) уменні, звязаныя з ацэнкай мастацкага твора.
- Пры напісанні даследчай працы неабходна ва ўступе вызначыць тэму работы, мэту, задачы, аб'ект і прадмет даследавання. Суаднясіце прапанаваныя азначэнні з іх сутнасцю. Адказ запішыце.
- Мэта даследавання.
Б. Задачы даследавання.
- Аб’ект даследавання.
Г. Прадмет даследавання.